- Peptydy to krótkie łańcuchy aminokwasów, stosowane głównie w pielęgnacji skóry z widocznymi oznakami starzenia
- Badania sugerują, że peptydy mogą poprawiać gładkość i nawilżenie skóry oraz zmniejszać widoczność drobnych linii
- Na efekty trzeba zwykle poczekać kilka tygodni regularnego stosowania. Peptydy nie wygładzą głębokich zmarszczek ani nie zlikwidują wyraźnej wiotkości skóry
- Wykaz składników INCI pozwala sprawdzić, czy kosmetyk zawiera peptyd, ale nie podaje jego stężenia ani nie przesądza o skuteczności całej formuły
Jak działają peptydy w kosmetykach do twarzy?
Peptydy w kosmetykach do twarzy są krótkimi łańcuchami aminokwasów, czyli małymi fragmentami białek. W kosmetykach stosuje się je po to, by wspierać procesy wpływające na wygląd skóry. Nie każdy peptyd działa tak samo, dlatego napis „peptydy” na opakowaniu nie wystarczy, by ocenić, jakiego efektu można oczekiwać po kosmetyku.
Peptydy dzieli się najczęściej na sygnałowe, nośnikowe, wpływające na komunikację między komórkami nerwowymi oraz hamujące działanie wybranych enzymów. Peptydy sygnałowe są badane przede wszystkim pod kątem poprawy wyglądu skóry z drobnymi zmarszczkami i szorstkością. Peptydy nośnikowe, w tym niektóre peptydy wiążące miedź, pełnią inną funkcję. Z kolei składniki wpływające na komunikację między komórkami nerwowymi stosuje się w kosmetykach przeznaczonych do skóry z liniami mimicznymi.
Warto traktować ten podział jako wskazówkę, a nie prostą instrukcję zakupową. Na działanie wpływają także stężenie i trwałość składnika, jego połączenie z pozostałymi składnikami kosmetyku oraz cała formuła produktu. Peptyd w kremie z substancjami nawilżającymi i łagodzącymi może dawać inne odczucia na skórze niż ten sam składnik w lekkim serum.
Jakich efektów można oczekiwać po kosmetykach z peptydami?
Efekty peptydów do twarzy zwykle dotyczą stopniowej poprawy gładkości, miękkości i ogólnego wyglądu skóry. W części badań dotyczących gotowych kosmetyków obserwowano także mniejszą widoczność drobnych linii, lepsze nawilżenie i gładszą powierzchnię skóry. Są to zwykle subtelne zmiany, które można zauważyć po kilku tygodniach regularnego stosowania. Nie należy oczekiwać natychmiastowego efektu liftingu.
W przeglądzie 19 badań z randomizacją, obejmujących łącznie 1341 osób, oceniono działanie peptydów stosowanych doustnie i miejscowo. Autorzy odnotowali niewielką ogólną poprawę wyglądu zmarszczek i dobrą tolerancję peptydów. Wyniki dotyczące elastyczności skóry nie były jednak jednoznaczne. Co ważne, wyraźniejszy efekt w tej analizie dotyczył peptydów przyjmowanych doustnie, więc nie należy automatycznie przenosić go na serum lub krem do twarzy.
Peptydy nie usuną głębokich zmarszczek, nie zastąpią ochrony przeciwsłonecznej i nie naprawią skutków wieloletniej ekspozycji na słońce. W kosmetykach peptydy mogą uzupełniać codzienną pielęgnację, ale nie zmieniają trwale budowy skóry. Obietnice całkowitego wygładzenia zmarszczek albo odbudowy kolagenu w kilka dni warto więc traktować z rezerwą.
Kosmetyki z peptydami. Kto może po nie sięgnąć?
Kosmetyki z peptydami mogą sprawdzić się u osób, które zauważają pierwsze drobne linie, nierówną powierzchnię skóry lub mniejszą gładkość cery. Warto rozważyć je również wtedy, gdy skóra po myciu jest ściągnięta lub potrzebuje łagodnej pielęgnacji wspierającej jej barierę ochronną. Nie trzeba czekać na wyraźne oznaki starzenia, ale nie ma też potrzeby kupowania peptydowego produktu wyłącznie ze względu na wiek.
Przy skórze wrażliwej warto wybierać kosmetyki o prostym składzie, bez intensywnego zapachu, i nie wprowadzać kilku nowych produktów jednocześnie. Same peptydy są zwykle dobrze tolerowane, ale podrażnienie może wywołać konserwant, kompozycja zapachowa, alkohol lub inny składnik całego kosmetyku. Jeśli skóra reaguje pieczeniem, swędzeniem, obrzękiem albo nasilonym zaczerwienieniem, produkt należy odstawić.
Peptydowy krem nie jest leczeniem trądziku, trądziku różowatego, egzemy ani przebarwień pozapalnych. Przy aktywnych zmianach zapalnych warto najpierw oprzeć pielęgnację na łagodnych, podstawowych produktach, a w razie nasilonych lub utrzymujących się objawów skonsultować się z dermatologiem. Dopiero później można wprowadzać produkty nastawione na poprawę wyglądu i profilaktykę oznak starzenia.
Serum z peptydami: jak je wybrać i stosować?
Wybierając serum z peptydami, sprawdź wykaz składników INCI, czyli listę składników podaną na opakowaniu. Szukaj konkretnej nazwy peptydu, zamiast kierować się wyłącznie nazwą produktu. Nie daje to informacji o stężeniu, ale pozwala sprawdzić, czy kosmetyk rzeczywiście zawiera peptyd. W składach można spotkać między innymi:
- Palmitoyl Tripeptide-1 i Palmitoyl Tetrapeptide-7, które często występują razem w kosmetykach przeciwstarzeniowych
- Palmitoyl Pentapeptide-4, stosowany w kosmetykach do skóry z drobnymi liniami
- Copper Tripeptide-1, czyli peptyd wiążący miedź
- Acetyl Hexapeptide-8, stosowany w kosmetykach przeznaczonych do skóry z liniami mimicznymi
Nowy kosmetyk najlepiej wprowadzać pojedynczo i stosować po oczyszczeniu skóry, zgodnie z zaleceniami producenta. Przed pierwszym użyciem na twarzy warto wykonać próbę na małym fragmencie skóry. Jeśli kosmetyk nie podrażnia skóry, można stosować go regularnie. Rano warto nałożyć krem z filtrem przeciwsłonecznym, ponieważ ochrona przed promieniowaniem UV jest podstawą profilaktyki fotostarzenia.
Nie trzeba rozbudowywać całej pielęgnacji tylko po to, by wprowadzić peptydy. Wystarczy wybrać jeden produkt o formule dopasowanej do typu skóry i używać go konsekwentnie przez kilka tygodni. Jeśli po kilku tygodniach skóra nie wygląda lepiej ani nie jest bardziej komfortowa, warto zmienić produkt albo wrócić do podstaw pielęgnacji: łagodnego oczyszczania, nawilżania i codziennej ochrony przeciwsłonecznej.
Źródła:
- PubMed (Oral and topical peptides for skin aging: systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials)
- PubMed (Cosmeceuticals in photoaging: A review)
- PubMed (Topical peptides as cosmeceuticals)
- European Commission (Regulation (EC) No 1223/2009 on cosmetic products)
- FDA (Wrinkle Treatments and Other Anti-aging Products)